• Yağmur Bişgin

Feminizm için veganlık neden önemlidir?

Veganlık ve Feminizmin kesişimsel bir birlikteliğe sahip olduğu söylenmektedir. Peki bu birlikteliğin kökeni tam olarak neye dayanmaktadır? Feminizm kavramı Bell Hooks tarafından Feminist Theory: From Margin to Center [Feminist Teori: Çeperden Merkeze] isimli kitabında ‘cinsiyetçiliği, cinsiyetçi sömürüyü ve baskıyı sona erdirmeye çalışan bir harekettir.’ olarak açıklanmıştır. Ancak teori olarak Feminizm çok daha öncelere dayanan bir kavramdır.


1792 yılında Mary Wollstonecraft tarafından kaleme alınan A Vindication of the Rights of Women [Kadın Haklarının Gerekçelendirilmesi] isimli kitapta kadınların karşılaştığı adaletsizlikleri, kadın cinselliğini ve cinsiyet eşitsizliğini konu alınmıştır. Bu eserin de etkisiyle feminist mücadele katlanarak devam etmiş ve sonucunda 20.yüzyılın başlarında Suffragette Hareketi ile başta İngiltere olmak üzere Amerika’yı da etkilemiştir. Sufragette Hareketi’ni ve dönemin etkilerini konu alan 2015 yapımı Suffragette filmi de bulunmaktadır.




FEMİNİST MÜCADELE ARTIK KIZ KARDEŞLİK GÜCÜ


Sonraki senelerde ise Yurttaşlık Hakları Devrimi eşliğinde sesini çıkartmaya başlayan feminist mücadele artık ‘kız kardeşlik gücü’ ile daha etkili olmaya başlamış ve birçok özgürlük mücadelesine de destek olmuştur. Dişi üreme organına sahip olan her bireyin zamanla kendi bedenleri, üreme hakları hakkında daha fazla konuşabilmesi ve bilgi sahibi olabilmesi dolayısıyla kendi bedenleri üzerinde kendi kararlarının var olmasına sebep oldu. Böylece bedenlere dayatılan eril tahakkümü üzerinden atmaya başlayan bir topluluk uyandı. Devamında kürtaj hakkı için mücadele başladı, her ne kadar eski tarihlere dayansa da hala tartışılan bir konu olan kürtaj hakkı illegal oldukça daha fazla bireyin sağlığını, hayatını tehlikeye atmaktadır.


İçerisinde bulunduğu dönemlerin şartları ve gündemleri sebebiyle dönemlere ayrılan feminizm günümüzde cinsiyetleri aşan, kapsayıcı, birleştirici ve destekleyici bir ideoloji haline gelmiştir. Sınıf, ırk, cinsiyet, cinsel yönelim, din, dil ayırt etmeksizin kardeşlik duygusunu aşılamayı amaçlayan bu mücadele hayvanların hakları için de aynı mücadeleyi vermeyi amaçlar. Zaman içerisinde değişime ve gelişime uğrayan feminizm, hiçbir cinsiyetin diğer bir cinsiyete hükmedemeyeceği düşüncesini sloganlarca haykırırken, neden bir beden bir başka bedene hükmedebilsin ki sorusunu düşünmeye düşündürmeye başladı. Feminists: What Were They Think? [Feministler: Onlar Ne Düşünüyordu?] isimli 2018 yapımı belgesel ve ‘Eşitlik Çağrısı’ olarak türkçeye çevrilen 2019 yapımı belgesel feminizm hakkında özet bir bilgiye sahip olmak konusunda yardımcı olacaktır. Buna ek olarak gerçek hayattan uyarlanan ‘Unbelievable’ isimli 2019 yapımı mini dizi ve ‘Self Made: Inspired by the Life of Madam C. J. Walker’ isimli 2020 yapımı mini dizi feminizm mücadelesinin hayatlarımızda ki yerini açıklar niteliktedir. 2021 yılında mini dizi olarak çıkan ‘Maid’ ise genç bir kadının hayatını yeniden kurma mücadelesini anlatmaktadır