• Hilal Şen

Bitkisel beslenenler demir konusunda endişeli olmalı mı?

Demir eksikliği dünya genelinin %30 unu etkilemektedir. Bu eksikliğin görülme oranı ise gün geçtikçe artmaktadır.


Basit bir sorun zannedilen demir eksikliğinin önemli olduğunun altını çizen doktorlar bu eksikliğin mutlaka tedavi edilmesini gerektiğinin üzerinde de sıkça durmaktadır. Demir insan vücudunda pek çok işlevde kullanılmaktadır. Bunlardan bazıları; kan yapımı, enerji üretimi, bağışıklığın güçlenmesi, sağlıklı kanın korunması ve aynı zamanda, çeşitli hücre ve hormonların normal üretimi, işlevi için de son derece önemlidir.


DEMİR EKSİKLİĞİ VEGANLIĞA ÖZEL BİR SORUN DEĞİLDİR

D vitamini hariç tüm vitamin ve minerallerin kaynağı topraktır. Bitkiler topraktan demir vitaminini emer ve canlılarda bu bitkileri tükettiğinde vücuda demir alma işlemi gerçekleşmiş olur. Hayvanlarda insanlar gibi bitkileri tüketerek topraktan demir alırlar. insanlar eğer hayvansal beslenirlerse hayvanların kanında ve kaslarında depolanan demiri almış olurlar. Hayvansal gıdalar demirden zengindir kanısına varılsa dahi şuan bir markete gittiğimizde en az demir olan ürün yine hayvansal ürünlerdir. Ispanak ve baklagillerde kırmızı etten daha fazla demir bulunduğunu söylesem?




DEMİRİN İKİ FORMU BULUNMAKTADIR

Kişi hayvansal beslense dahi demir eksikliği anemisiyle karşı karşıya kalabilir. Bu kişiler yanlış yaşam alışkanlıklarından dolayı demir eksikliği yaşıyor olabilir. Bazen demir iyi bir şekilde alınsa dahi emilimi yeterince sağlanmazsa yine demir eksikliği yaşanabilmektedir. Aslında demir bitkisel bir şekilde alındığında vücut daha fazla emilim gerçekleştiriyor. Kişinin sindirim ve eğilim sistemi de bu konuda değinmemiz gereken önemli bir noktadır. Demirin fazla alınması ise hücrelerin strese girmesine sebep olur bu durum da kansere, diyabete, kalp hastalıklarına yakalanma riskinin artırılması anlamına gelmektedir.


DEMİRİN HEME VE HEME- OLMAYAN FORMUNA GÖZ ATALIM

Heme demir hayvanlardan elde edilen demirdir. Araştırmalar sonucu Demiri heme formunda alan insanlarda kalp ve damar rahatsızlıklarına yakalanma olasılığının daha yüksek olduğu bilinmektedir.


Yine demiri heme formunda alanlarda Tip 2 diyabet riskinin fazla olduğundan bahsedilmiştir. Demirin heme formu kanserle ilgili riskte oluşturmaktadır. Heme formundaki demirin Özellikle kolon kanseriyle arasında yakın bir ilişki saptanmıştır.


Sonuç olarak, bütün bunları tetikleyen hayvansal demiri almak yerine basit olarak antioksidanları yani sebzeleri almak daha güvenli olabilir. Vücuttaki demir eksikliğinin sebebini kırmızı et tüketiminin sıklığının azalmasına bağlayanlar var ancak önemli olan kaynak değil dengeli bir düzen oluşturmak olmalıdır.


KANSERİN SEBEPLERİNDEN BİRİ HAYVANSAL GIDA TÜKETİMİ OLABİLİR Mİ?

Harward Sağlık profesyonelleri takip çalışmasına göre et tüketimi ile kanserden ölme riskinin, diyabet ve kalp hastalıklarına sebep olma olasılığının arttığı kanısına varılmıştır. Bu hastalıkların ortaya çıkmasındaki tek sebep fazla ya da az demir alımı değil aynı zamanda yanlış yaşam alışkanlıklarından da kaynaklanmaktadır.